რატომ ვიბრირებს მულჩერი: მიზეზები, შემოწმება და უსაფრთხო რეაგირება

მულჩერის მუშაობას ბუნებრივად ახლავს ხმა და მცირე მექანიკური რხევა, მაგრამ ახალი, ძლიერი ან სწრაფად მზარდი ვიბრაცია ნორმალური არ არის. მისი იგნორირება შეიძლება დასრულდეს საკისრის, როტორის, ჩარჩოს, PTO ლილვის ან გადაცემის სისტემის დამატებითი დაზიანებით. უარეს შემთხვევაში, დაზიანებული სამუშაო ორგანო ან სამაგრი უსაფრთხოების პირდაპირ რისკს ქმნის.

ძლიერი ვიბრაციის დროს პირველი ნაბიჯი მიზეზის „მოსმენით გამოცნობა“ კი არა, სამუშაოს უსაფრთხოდ შეწყვეტაა. PTO უნდა გამოირთოს, ტრაქტორი გაჩერდეს სტაბილურ ადგილზე, ძრავა გამოირთოს, პარკირების მუხრუჭი ჩაირთოს, გასაღები ამოიღოს ოპერატორმა და ყველა მბრუნავი ნაწილი სრულად გაჩერდეს. შემოწმება მხოლოდ ამის შემდეგ შეიძლება დაიწყოს.

ვიბრაცია როდის ითვლება საყურადღებოდ

ოპერატორმა უნდა იცოდეს გამართული დანადგარის ჩვეული ხმა და ქცევა. პრობლემაზე შეიძლება მიუთითებდეს:

• საჭესთან ან კაბინაში მოულოდნელად გაძლიერებული რხევა;
• მულჩერის კორპუსის თვალსაჩინო კანკალი;
• პერიოდული დარტყმის ან მეტალის ხმა;
• ვიბრაცია, რომელიც PTO სიჩქარესთან ერთად სწრაფად იზრდება;
• ახლად გაჩენილი ზუზუნი საკისრის ან ღვედის მხარეს;
• არათანაბარი ჭრა და დაუმუშავებელი ზოლები;
• გადახურების სუნი, კვამლი ან ცხელი საკისრის კვანძი.

თუ რომელიმე ეს ნიშანი გამოჩნდა, მუშაობის გაგრძელება არ შეიძლება მხოლოდ იმ იმედით, რომ მულჩერი „თავად გასწორდება“.

1. გატეხილი ან დაკარგული დანა და ჩაქუჩი

ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული მიზეზი როტორზე მასის არათანაბარი განაწილებაა. თუ ერთი დანა ან ჩაქუჩი გატყდა, მოწყდა ან მნიშვნელოვნად გაცვდა, როტორის ბალანსი იცვლება. მაღალი ბრუნვისას მცირე წონითი სხვაობაც კი ძლიერ რხევად გარდაიქმნება.

OREC-ის ოფიციალური Flail Mower მხარდაჭერის გვერდი ამბობს, რომ ერთი გატეხილი დანით მუშაობის გაგრძელება არ შეიძლება: დაზიანება იწვევს დისბალანსსა და ზედმეტ ვიბრაციას, რომელმაც დანადგარი შეიძლება დააზიანოს. ამავე მწარმოებლის ინსტრუქციებში ასევე ხაზგასმულია, რომ ახალი და გაცვეთილი სამუშაო ორგანოების არასწორმა შერევამ შეიძლება ვიბრაცია გამოიწვიოს.

ვიზუალური დათვალიერებისას საჭიროა ყველა დანის ან ჩაქუჩის თანმიმდევრულად შემოწმება. უნდა ვეძებოთ დაკარგული ნაწილი, ბზარი, მოღუნვა, არათანაბარი ცვეთა და დაზიანებული სამაგრი. გამოცვლის რაოდენობა და თანმიმდევრობა კონკრეტული მოდელის სახელმძღვანელომ უნდა განსაზღვროს; თვითნებურად მხოლოდ ერთი ნაწილის დაყენებამ ბალანსი შეიძლება ვერ აღადგინოს.

2. სამუშაო ორგანოზე შემოხვეული მასალა

თოკი, მავთული, პლასტმასი, გრძელი ვაზი ან სველი მცენარეული მასა შეიძლება როტორზე ან მის ბოლოებთან შემოიხვიოს. დაგროვილი მასა ბრუნვის გეომეტრიას ცვლის, ქმნის დისბალანსს და ზოგჯერ საკისრის დამცავთანაც აღწევს.

შემოხვეული მასალის ხელით მოცილება მანამ, სანამ ტრაქტორი და PTO სრულად არ არის გამორთული, დაუშვებელია. როტორს ინერცია აქვს და მისი მოულოდნელი მოძრაობა მძიმე ტრავმის მიზეზი შეიძლება გახდეს. თუ მასალა მჭიდროდაა ჩაჭედილი ან საკისრის კვანძშია შესული, უსაფრთხოა სერვისის დახმარება.

3. როტორის დეფორმაცია ან დაკარგული ბალანსი

ქვასთან, კუნძთან ან სხვა მყარ საგანთან ძლიერმა დარტყმამ შეიძლება როტორი ან მისი სამაგრი დააზიანოს. გარედან მულჩერი ზოგჯერ გამართულად ჩანს, მაგრამ ლილვის მცირე გამრუდებაც მაღალი ბრუნვისას დიდ ვიბრაციას ქმნის.

როტორის დეფორმაციის შემოწმება მხოლოდ თვალით ყოველთვის ვერ ხერხდება. საჭირო შეიძლება გახდეს სპეციალური საზომი მოწყობილობა და დინამიკური დაბალანსება. როტორის გასწორება, შედუღება ან დამატებითი წონის თვითნებურად მიმაგრება უსაფრთხო სარემონტო მეთოდი არ არის; ეს სამუშაო სპეციალიზებულ სახელოსნოს უნდა გადაეცეს.

4. საკისრების ცვეთა ან დაზიანება

როტორის საკისრები მუდმივად იღებს რადიალურ დატვირთვას, მტვერსა და დარტყმებს. ცვეთილმა საკისარმა შეიძლება გამოიწვიოს თავისუფალი სვლა, ხრაშუნი, ზუზუნი, გადახურება და ვიბრაცია. დაზიანება ზოგჯერ მხოლოდ დატვირთვისას ვლინდება.

გამორთულ და უსაფრთხოდ დაფიქსირებულ დანადგარზე შესაძლებელია გაჟონვის, დაზიანებული ლუქის ან აშკარა თავისუფალი სვლის ვიზუალური შემოწმება, მაგრამ დიაგნოსტიკა მწარმოებლის პროცედურის მიხედვით უნდა ჩატარდეს. ახლად ნამუშევარ კვანძზე ხელის მიდება დამწვრობის რისკს ქმნის. საკისრის შეცვლა ხშირად მოითხოვს სპეციალურ ხელსაწყოსა და შემდგომ დაბალანსების კონტროლს.

5. PTO ლილვის კუთხე და მდგომარეობა

ვიბრაციის წყარო შეიძლება თავად მულჩერი კი არა, ტრაქტორსა და დანადგარს შორის PTO ლილვი იყოს. შეუსაბამო სიგრძე, გაცვეთილი უნივერსალური სახსარი, დაზიანებული დამცავი გარსი, არასწორი სამუშაო კუთხე ან არასრული ჩაკეტვა ქმნის რხევას და სახიფათო დატვირთვას.

PTO-ის შემოწმებისას უნდა შეფასდეს ორივე მხარეს ჩაკეტვა, სახსრების მდგომარეობა, ტელესკოპური მოძრაობა და დამცავი გარსის მთლიანობა. ლილვის დაჭრა, დაგრძელება ან სხვა ტრაქტორზე გამოყენებული შემთხვევითი PTO-ით ჩანაცვლება სპეციალისტის დასკვნის გარეშე არ შეიძლება. კონკრეტული ტრაქტორისა და მულჩერის კომბინაცია ცალკე უნდა შემოწმდეს.

6. ღვედები და შკივები

დაზიანებული, არათანაბრად დაჭიმული ან სრიალა ღვედები პერიოდულ ვიბრაციასა და დარტყმით ხმას წარმოქმნის. მიზეზი შეიძლება იყოს გაცვეთილი ღვედი, შკივების არასწორი ხაზზე დგომა, დაბინძურება ან დაზიანებული დამჭიმავი კვანძი.

დამცავი საფარის მოხსნამდე ენერგიის ყველა წყარო უნდა გაითიშოს. დაჭიმულობისთვის უნივერსალური მაჩვენებელი არ არსებობს: ზედმეტად თავისუფალი ღვედი სრიალებს, ზედმეტად დაჭიმული კი საკისრებს ტვირთავს. რეგულირება უნდა შესრულდეს მხოლოდ მოდელის სახელმძღვანელოში მოცემული მეთოდით. მრავალღვედიან სისტემაში შეცვლის წესიც მწარმოებელმა უნდა განსაზღვროს.

7. მოშვებული სამაგრები და ჩარჩოს დაზიანება

მოშვებული ჭანჭიკი, სამწერტილოვანი დაკიდების თავისუფალი სვლა, გაბზარული შედუღება ან დეფორმირებული კორპუსი როტორის ჩვეულებრივ რხევას აძლიერებს. განსაკუთრებული ყურადღება სჭირდება რედუქტორის სამაგრებს, გვერდით კედლებს, საკისრის კორპუსებს, უკანა როლიკსა და ტრაქტორთან დამაკავშირებელ წერტილებს.

სამაგრების მოჭერისას შემთხვევითი ძალის გამოყენება არ შეიძლება. ნაკლები მომენტი შეიძლება კვლავ მოშვების მიზეზი გახდეს, ზედმეტმა ძალამ კი ხრახნი ან კორპუსი დააზიანოს. სწორი მნიშვნელობა კონკრეტული ტექნიკური დოკუმენტაციიდან უნდა ავიღოთ.

8. ნიადაგთან და უცხო საგნებთან კონტაქტი

ზედმეტად დაბალმა სამუშაო სიმაღლემ შეიძლება დანები ან ჩაქუჩები მიწას, ქვებსა და ფესვებს რეგულარულად შეახოს. ასეთ დროს ვიბრაცია ყოველთვის მექანიკური გაუმართაობის ნიშანი არ არის, მაგრამ განმეორებითი დარტყმა სწრაფად ქმნის ნამდვილ დაზიანებას.

სამუშაოს წინ ფართობი უნდა შემოწმდეს და მოიხსნას მავთული, ქვა, ლითონის ნარჩენი და სხვა ხილული დაბრკოლება. კუნძებისა და ფესვების ადგილები უნდა მოინიშნოს. სიმაღლე უნდა დარჩეს კონკრეტული მოდელის დასაშვებ დიაპაზონში და ნაკვეთის რელიეფს შეესაბამებოდეს.

უსაფრთხო შემოწმების თანმიმდევრობა

1. დაუყოვნებლივ გამორთეთ PTO და გააჩერეთ ტრაქტორი სწორ, მყარ ზედაპირზე.
2. გამორთეთ ძრავა, ჩართეთ პარკირების მუხრუჭი, ამოიღეთ გასაღები და დაელოდეთ სრულ გაჩერებას.
3. გარედან შეამოწმეთ კორპუსი, დამცავები, გაჟონვა და აშკარად მოშვებული ნაწილები.
4. მწარმოებლის უსაფრთხო პროცედურით დაათვალიერეთ სამუშაო ორგანოები და მათი სამაგრები.
5. შეამოწმეთ PTO, ღვედის საფარი, დაკიდების წერტილები და უკანა როლიკი.
6. თუ მიზეზი აშკარა არ არის ან როტორი, საკისარი, რედუქტორი თუ PTO არის საეჭვო, მიმართეთ კვალიფიციურ ტექნიკოსს.

მულჩერის ქვეშ შესვლა მხოლოდ ტრაქტორის ჰიდრავლიკაზე დაყრდნობით დაუშვებელია. ყველა მოხსნილი დამცავი ელემენტი გაშვებამდე თავის ადგილზე უნდა დაბრუნდეს.

საცდელი გაშვება შეკეთების შემდეგ

შეკეთების შემდეგ სამუშაო ზონა უნდა გათავისუფლდეს ადამიანების, ცხოველებისა და თავისუფალი საგნებისგან. საცდელი გაშვება ტარდება კონკრეტული მოდელის ინსტრუქციით, უსაფრთხო პოზიციიდან და დაბალი დატვირთვით. ბრუნვის რეჟიმის შეცვლა თანდათან უნდა მოხდეს.

თუ ვიბრაცია კვლავ გამოჩნდა, PTO დაუყოვნებლივ უნდა გამოირთოს. განმეორებითი გაშვება პრობლემის მიზეზის დადგენის გარეშე მხოლოდ დაზიანებას ზრდის. ასევე უნდა შეწყდეს მუშაობა მეტალის ხმის, კვამლის, გადახურების სუნის ან გაჟონვის შემთხვევაში.

სწორი მოდელისა და სამუშაო რეჟიმის მნიშვნელობა

მულჩერი, რომელიც რეგულარულად მუშაობს მისთვის ზედმეტად მსხვილ ან მკვრივ მასალაში, უფრო ხშირად იღებს დარტყმით დატვირთვას. არჩევისას უნდა გადავამოწმოთ დასაშვები ტოტის დიამეტრი, სამუშაო სიგანე, ტრაქტორის საჭირო სიმძლავრე და დანადგარის წონა. სხვადასხვა დანიშნულების კონფიგურაციები შეგიძლიათ შეადაროთ AGROIT-ის მულჩერების კატალოგში.

მაგალითად, ნასხლავის შესაგროვებლად განკუთვნილ TCK მულჩერს საკრეფი ვალიკით მწარმოებლის აღწერით აქვს სპეციალური მიწოდების სისტემა და კალიბრირებული გამოსასვლელი ცხაური. ასეთი კონსტრუქციული განსხვავებები მნიშვნელოვანია, მაგრამ არცერთი მათგანი არ აუქმებს დასაშვები მასალის, მოვლისა და უსაფრთხოების მოთხოვნებს.

დასკვნა

ძლიერი ვიბრაცია მულჩერის გაფრთხილებაა და არა სამუშაოს ჩვეულებრივი ნაწილი. ყველაზე ხშირი მიზეზებია გატეხილი ან არათანაბრად გაცვეთილი სამუშაო ორგანო, როტორზე შემოხვეული მასალა, დეფორმირებული როტორი, საკისრის ცვეთა, PTO-ის პრობლემა, ღვედები ან მოშვებული სამაგრები.

უსაფრთხო რეაგირება იწყება PTO-ისა და ძრავის გამორთვით. მარტივი ვიზუალური შემოწმების შემდეგ ყველაფერი, რაც როტორის დაბალანსებას, საკისრების, რედუქტორის ან PTO-ის დაშლას მოითხოვს, კვალიფიციურ ტექნიკოსს უნდა გადაეცეს. ვიბრაციის დროული დიაგნოსტიკა იცავს როგორც დანადგარს, ისე ოპერატორს.