ორგანული ნუშის წარმოება საქართველოში — სერთიფიკაცია და აუცილებელი ტექნიკა
ორგანული (ბიო-სერთიფიცირებული) ნუშის ფასი ევროპულ ბაზარზე 2-ჯერ მაღალია, ვიდრე ჩვეულებრივი ნუშის. Ferrero, Barilla და სხვა ევროპული ბრენდები მუდმივად ეძებენ ორგანულ მომწოდებლებს, რადგან მათი საბოლოო პროდუქტები (განსაკუთრებით პრემიუმ სეგმენტი) მოითხოვს bio-ingredient-ებს.
ქართული კლიმატი და ნიადაგი იდეალურია ორგანული ნუშისთვის — ცხელი, მშრალი ზაფხული ამცირებს პესტიციდების საჭიროებას, ხოლო ქვიანი ნიადაგი ბუნებრივად იცავს ხეებს ზოგიერთი მავნებლისგან. ამის მიუხედავად, ორგანული სერთიფიცირების პროცესი სტრუქტურირებულია და მოითხოვს კონკრეტულ ტექნიკურ გადაწყვეტილებებს.
რა არის ორგანული სერთიფიცირება?
EU-ს ორგანული სერთიფიცირება (Regulation EC 834/2007 და 889/2008) ფერმერისგან ითხოვს: (1) არ გამოიყენოს ქიმიური პესტიციდები და სინთეზური სასუქები, (2) ნიადაგის დამუშავება ხდება ბიო-აპრობაციით, (3) არ უნდა იყოს GMO, (4) ფერმა გადის 2-3 წლიან „გარდამავალ” პერიოდს (convention to organic conversion), სანამ პროდუქტი ოფიციალურად ბიო-სტატუსს მიიღებს.
გადამწყვეტი ტექნიკური მოთხოვნა — მიწასთან კონტაქტის თავიდან აცილება
ორგანული ნუშის ერთ-ერთი მთავარი გამოწვევაა ფიტოდაავადების რისკი — პესტიციდების გარეშე, თხილი და ნუში მიწაზე ხანგრძლივად დარჩენის შემთხვევაში სწრაფად ვითარდება ობი. ეს განსაკუთრებით საფრთხეა aflatoxins-ის კუთხით, რომლებიც EU ბაზარზე კატეგორიულად აკრძალულია.
გამოსავალი — Tornado ქოლგა-შეიკერი. ამ მანქანის უნიკალური კონსტრუქცია ქოლგისებრი ფორმისაა — ხიდან ჩამოცვივნული ნუში ქოლგაში ხვდება და მიწას საერთოდ არ ეხება. ეს ერთი ტექნოლოგიური გადაწყვეტილება ხშირად გადამწყვეტია, გახდეთ ორგანული სერთიფიცირებული ფერმა თუ არა.
ტექნიკის სტეკი ორგანული ფერმისთვის
- მოსავლის აღება: Tornado ქოლგა-შეიკერი აუცილებელი სტანდარტი. ალტერნატივად — Cifarelli ხელის შეიკერი მცირე ფერმებისთვის
- გამწმენდი და გამშრობი: მიუხედავად იმისა, რომ მიწასთან კონტაქტი თავიდანაა აცილებული, ფოთლები და ტოტები მაინც ხვდება — საჭიროა გამწმენდი და გამშრობი ხაზი კრიტიკული
- საწამლი: ორგანული ფერმერი კი იყენებს კონკრეტულ ნივთიერებებს (ბიო-პესტიციდები, სპილენძის ნაერთები), უბრალოდ არ იყენებს სინთეზურს. ამისთვის საჭიროა კაკლოვანების საწამლი აპარატი, რომელიც კონტროლირებული ფრქვევის შესაძლებლობას აძლევს
- კალიბრაცია და სარჩევა: ექსპორტისთვის GF Superjolly აუცილებელია ერთგვაროვანი პარტიის შესაქმნელად
სერთიფიცირების პროცესი
EU ორგანული სერთიფიცირების ნაბიჯები: (1) აკრედიტებული ორგანიზაციის არჩევა (Caucascert, ECOCERT საქართველოში), (2) ფერმის ინსპექცია და გეგმის დამტკიცება, (3) 2-3 წლიანი კონვერსიის პერიოდი (ამ დროს პროდუქტი ჯერ არ ითვლება ორგანულად), (4) ყოველწლიური ინსპექცია და ტესტირება, (5) სრული ბიო-სტატუსის მოპოვება. სერთიფიცირების საფასური წელიწადში 2-5 ათასი ლარია, რაც ადვილად ფინანსდება პრემიუმ ფასის ხარჯზე.
ფინანსური მოდელი
ჩვეულებრივი ნუშის ფერმერი ერთ ჰექტარზე 21-42 ათას ლარს იღებს წელიწადში. ორგანული ფერმერი — 40-80 ათას ლარს. 5 ჰექტრიანი ფერმა ამიტომ წელიწადში 200-400 ათასი ლარის შემოსავალი აქვს ორგანული სტატუსით. 2-3 წლიანი კონვერსიის ხარჯი (მოსავლიანობის დროებითი შემცირება) სრულად ბრუნდება 1-2 სრული ბიო-სეზონის შემდეგ.
საქართველოს სახელმწიფოს მხარდაჭერა
„დანერგე მომავალი” და ENPARD პროგრამები ორგანული ფერმერებს დამატებით თანადაფინანსებას აძლევს — თანხა, რომელიც ნუშის ფერმაში გამოიყენება, 60-70% სახელმწიფო პროგრამებით შეიძლება დაიფაროს. EU ფონდები (IPARD-ი საქართველოსთვის სპეციალურად ფუნქციონირებს) დამატებითი წყაროა.
AGROIT — ორგანული ფერმერის პარტნიორი
AGROIT-მა უკვე რამდენიმე ორგანული ფერმერული მეურნეობის აღჭურვა მოახდინა. კომპანია გთავაზობთ — Tornado, Cifarelli, GF Superjolly და სხვა ტექნიკის ინტეგრირებულ გადაწყვეტას, რომელიც სერთიფიცირების პროცესზეა მორგებული. ნუშის საკრეფი ტექნიკის კატალოგი შეიცავს ყველა ორგანულ სპეციფიურ მოდელს. დაუკავშირდით AGROIT-ს ორგანული ფერმის ინტეგრირებული გეგმის შესაქმნელად.